मेरो एकजना छिमेकी आन्टी थिइन्, जो टाउकोमा सधैं ‘पल्लु’ बाँधिरहन्थिन् । उनकी एउटा छोरी थिइन्, जो मेरी सहेली हुन् । म ती आन्टीको घरमा आउनेजाने गरिरहन्थेँ । हाम्रो घरमा कसैले पनि ‘पल्लु’ बाँध्दैनथे, बरु जिन्स लगाउँथे ।

मेरो वरपरका छिमेकीहरु मलाई सोध्थे–तिम्रो घरमा बुहारीले जिन्स लगाउँदा हजुरआमाले केही भन्नु हुन्न ? म यी सबै कुरा बुझ्न सानै थिए । मलाई कुनै मतलब पनि हुँदैन्थ्यो । मैले एक दिन हजुरआमालाई सोधेँ– पल्लो घरको आन्टीले किन जिन्स प्यान्ट लगाउनु हुँदैन र सबैले पल्लुले आफ्नो टाउको छोप्नुपर्छ भनेर किन भन्छिन् ? के छ र जिन्स कपडामा त्यस्तो लगाउनै नहुने ? हजुरआमाले मलाई हाँस्दै त्यस्ता बेकम्फुसे कुरामा ध्यान नदिन भन्नु भयो । उनीहरु जुन तरिकाले बाँचिरहेका छन् त्यसैमा खुसी छन् । हामी जसरी बाँचिरहेका छौँ त्यसैमा हामी खुसी हुन सक्नुपर्छ ।

हजुरआमाले मलाई सधैं आफ्नो काम आफैँ गर्नुपर्छ भनेर सिकाउनु हुन्थ्यो । उहाँले मलाई धेरै कुराहरु सिकाउनु भयो । छिमेकमा फाेहाेर भएकाे देखे मलाई सफा गर्न पठाउनु हुन्थ्यो । मैले सफा गरिरहको देखेर मेरा साथीहरु हाँस्थे । मलाई निकै खल्लो लाग्थ्यो । म हजुरआमासँग अरुकाे काम किन मलाई लगाउनु हुन्छ ? भनेर सोध्थेँ । सरसफाई गर्दा र अरुलाई सहयोग गर्दा केही बिग्रदैन, कोही सानो पनि हुFदैन भनेर भन्नुहुन्थ्यो ।

होलीमा होलीका जलाउँदा पनि आँगन म नै सफा गर्थे । बच्चैमा सिकेका यीनै कुराले मलाई ठुलो भएपछि कपडा धुन, किचेन–बाथरुम सफा गर्न कहिल्यै कुनै गाह्रो र संकोच भएन । म अहिले पनि यी काम बिना कुनै हिचकिचाट गर्छु । जीवनको यो उमेरमा आएर पनि बालपनका कुराहरु सोच्छु र आफ्नो ‘अपब्रिंगिंङ’ एकदमै राम्रोसँग भएकोमा खुसी हुन्छु । मलाई हजुरआमाले सधैं स्वाभलम्बि हुन सिकाउनु भयो ।

म सधैं दिनमै सपना देख्ने मान्छे थिए । स्कुलको पढाईमा मेरो ध्यान कमै जान्थ्यो । तर मलाई कसैले च्यालेन्ज गरेपछि भने म उसलाई गलत सावित गर्न आफ्नो ज्यान लगाई दिन्थेँ । एक दिन स्कुलमा कसैले चिढायो र भन्यो – तिम्रो ‘साइन्स’ एकदम कमजोर छ तिमी डाक्टर बन्न सक्दैनौं । त्यसपछि मेरो दिमागमा यहीँ कुरा घुमी रह्यो । त्यसपछि मैले खुबै मिहिनेत गर्न थालेँ, दिनरात एक बनाएर पढेँ । मेरो नतिजा आउँदा सबै छक्क परेका थिए । मैले कक्षामै साइन्समा सबैभन्दा धेरै अंक ल्याए । च्यालेन्ज दिने स्वभाव सानैदेखि ममा विकसित भयो । मेरो यसै स्वभावले मलाई धेरै ठाउँमा नोक्सान पनि गर्यो । जहाँ कसैसँग च्यालेन्ज हुँदैन्थ्यो अथवा प्रतिस्पर्धा नभएको ठाउँमा म सधै पछि सुस्त हुन्थे र पछि पर्थे । तर फेरि कसैले च्यालेन्ज गर्यो अथवा भड्कायो भने फेरि म भड्की हाल्थे ।

सन् १९८५ आसपासको कुरा हो, म त्यतिबेला आर्मी पब्लिक स्कुलमा पढ्थेँ । ‘गर्ल जस्ट वान्ट ह्याभ फन’ नामक एक अमेरिकी कमेडी फिल्म चलेको थियो । फिल्म चाणक्यपुरीमा चलेको थियो, जुन हामी बस्ने ठाउँबाट टाढा थिएन । एक दिन हामी दुई–तीन जना केटीहरुको समूह बनाएर स्कुल ‘बंक’ गरेर फिल्म हेर्न गयौँ । समस्या त त्यसबेला भयो जब हामी पकडियौं । कुरा त्यतिमै सुल्झिएन । प्रिन्सिपलसम्म पुग्यो ।

म त्यस्तो काम पनि गर्न सक्छु भनेर उहाँलाई पत्याउनै गाह्रो भयो । उहाँ मेरो कर्तुत देखेर अचम्मित हुनु भयो र स्कुलमा मेरी आमालाई बोलाइयो । मैलै अब यसो गर्दिन भनेर सबैसँग माफि मागे । तर मैले त्यस्तो गैरजिम्मेवार काम धेरै गरेको थिइन । यस्तै कामहरु कहिले स्यावासी, कहिले ठाँटसँगै मेरो स्कुल जीवन सकियो । राम्रौ अंक ल्याएर पास गरे ।

फिल्मप्रतिको मेरो साेख पहिले देखि नै थियो । मलाई लाग्छ अभिनय मैले जन्मदै ल्याएको कुरा हो । अभिनय मात्रै होइन, कलाकारितामा मेरो सानैदेखि लगाव थियो । म यो विश्वासका साथ भन्न सक्छु । नृत्य, संगित र पेन्टिङमा पनि म राम्रो थिए । म जुन वातावरण र परिवेशमा हुर्केँ बढे त्यहाँ एकातर्फ राजनीति, आदर्श, र मुल्य मान्यताका कुरा हुन्थेँ भने अर्काेतिर मेरो कलाकारिता थियो ।

मलाई याद छ मलाई पहिलोपटक फिल्मको अफर आउँदा म त्यस्तै १८–१९ कि थिएँ । अफर आएको फिल्म नेपाली थियो र फिल्मको नाम थियो–फेरी भेटाैंला ।

म अझै पनि राम्रोसँग सम्झन सक्छु पहिलोपटक मलाई फिल्मको अफर आउँदा घरका सबैले नगर, हुँदैन भनेका थिए । बाबा र आमाले हुँदै हुँदैन भन्नु भयाे । तर मेरो पक्षमा हजुरआमा हुनुहुन्थ्याे । उहाँले मलाई साथ दिनुभयाे । घरमा उहाँको कुरालाई काेही नकार्न सक्दैन्थे । दिदीले सबै कुरा मिलाइन्, धेरै विद्रोह गर्नु परेन ।

दिदीकै सहयोगले मैले सिनेमामा काम गर्न पाएँ । फिल्म रिलिज पनि भयो । त्यसपछि मलाई बम्बई (मुम्बई) जाने मन थियो । बाबाले बम्बईको फिल्म दुनियाँबारे फोहाेर र नराम्रो कुराहरु अखबारमा पढ्नु भएकाे थियाे । बढाई–चढाई गरेर लेखिएका तीनै अखबार पढेर बाबाले पनि बम्बई फिल्म उद्योग राम्रो छैन भन्ने मानसिकता बनाउनु भएकाे थियाे । र मलाई फिल्ममा काम गर्न स्वीकृति दिनु भएन ।

बाबालाई लाग्थ्यो– प्रकाश कोइरालाकी छोरी फिल्ममा गई, बम्बई गई भने मान्छेहरुले के सोच्लान ? तर हाम्रो परिवारमा आफूभन्दा ठूलाले गरेको निर्णय सबैले मान्ने चलन थियो । हजुरआमाको कुरा कसैले पनि काट्न सक्दैनथे । बाबाले पनि । हजुरआमाले मलाई यस्तो अवस्थामा साथ दिनुभयाे र आमाले मलाई बम्बई लिएर जानुभयाे ।

लाइभहिन्दुस्तानमा ‘मेरी कहानी’ ब्लगअन्तर्गत प्रकाशित भएको ब्लगको सम्पादित अंश