काठमाडौं । यो वर्ष सगरमाथामा भएका मृत्युहरुले अन्तर्राष्ट्रिय जगतमा हंगामा मच्चाइदिएको छ । अन्तर्राष्ट्रिय सञ्चार माध्यमहरुले लगातार सगरमाथामा भएका घटनाहरुबारे नकरात्मक समाचारहरु सम्प्रेषण गरिरहेका छन् ।
अमेरिकी समाचार एजेन्सी एसोसियट प्रेसले नेपाल सरकारले सगरमाथा चढ्नेहरुलाई दिएको अनुमति धेरै भएकाले सगरमाथाको रुटमा ट्राफिक जाम भएकाले मृत्यु भएको भन्दै नेपाल सरकारमाथि दोष थोपारेको छ । उता पर्यटन विभागले भने त्यस्ता समाचारहरु भ्रामक रहेको भन्दै ट्राफिक जामका कारण मृत्यु नभएको र अन्य कारणले मृत्यु भएको बताएको छ ।
विगत ९ दिनमा ११ जा आरोहीको मृत्यु भइसकेको छ । सगरमाथा आरोपहणको प्रयास १९२१ मा भएको थियो । जबकी पहिलो सफलता १९५३ मा तेंजिङ नोर्गे शेर्पा र एडमण्ड हिलारीले पाएका थिए ।
सगरमाथा आरोहण एक सबैभन्दा जोखिमपूर्ण यात्रा हो । हालसम्म ३०८ भन्दा धेरै आरोहीको मृत्यु भइसकेको छ ।
८८४८ मिटरको उँचाईको सगरमाथामा धेरै जसो मृत्यु ८००० मिटर वा त्यसभन्दामाथि हुने गरेको छ । यसलाई डेथ जोन भनिन्छ । सगरमाथामा मृत्यु हुनेहरुको शव ल्याउन निकै कठिन हुनेगर्छ ।
यसैले शव त्यहिँ छोडिन्छ । आरोहीहरुले शवअनुसारै बाटो पत्ता लगाउने भारतीय सञ्चार माध्यमहरुले उल्लेख गरेका छन् । सगरमाथामा रहेका शवहरुले नै नयाँ आरोहीहरुलाई सहि बाटो पत्ता लगाउन चिह्नका रुपमा काम गर्छन् ।
९८ वर्षबाट सगरमाथामा रहेका शवहरु सडेका छैनन । त्यहाँको तापक्रम न्यूनतम माइनस १६ डिग्रीदेखि माइनस ४० डिग्रीसम्म हुन्छ । यसै कारण त्यहाँ शव सड्दैनन् ।
सगरमाथामा मृत्युको प्रमुख कारण हिमपहिरो हो ।
कहिले कतिको मृत्यु
१९७० मा ६ जनाको मृत्यु भएको थियो भने १९७४ मा पनि ६ जना पर्वतारोहीले ज्यान गुमाएका थिए । यस्तै १९९६ मा १२ जनाको मृत्यु भयो भने २०१४ मा १६ जनाको मृत्यु भयो । यस्तै २०१५ मा २२ जना पर्वतारोहीले ज्यान गुमाए ।
यो सिजनमा हालसम्म ११ जनाले ज्यान गुमाइसकेका छन् ।
हालसम्म नेपाल ११९ जना, भारतका १९, जापानका १९, बेलायतका १७, अमेरिकाका १५, चीनका १२, दक्षिण कोरियाका ११, अष्ट्रेलिया, जर्मनी, पोल्याण्ड र रुसका ७–७ जना, क्यानडा, फ्रान्सका ६–६ जना, चेकोस्लोभाविकयाका ५ जना, स्पेनका ४, बुल्गरिया, आयरल्याण्ड, न्यूजिल्याण्ड, स्विटजरल्याण्डका ३–३ जना, अस्ट्रिया, चेक गणराज्य, डेनमार्क, हंगेरी, स्लोभानिया, ताइवान, यूगोस्लाभियाका २–२ जना र अन्य मुलुकका १३ जनाको हालसम्म मृत्यु भएको छ ।
सगरमाथामा हालसम्म हिमपहिरोका कारण ६८ जना, लडेर ६७ जना, एक्सपोेजरका कारण २७, एल्टीट्युड सिकनेसका कारण २१, हार्ट अट्याकका कारण ११, थकानका कारण १५ र अन्य कारण ८३ जनाले मृत्यु वरण गरेका छन् ।
