काठमाडौं, १७ भदौ– सर्वोच्च अदालतमा रिक्त चार न्यायाधीशहरूको नियुक्तिका लागि सिफारिस गर्ने तयारी सुरु भएको छ । सम्भवतः असोजको पहिलो सातासम्म सर्वोच्चमा चारजना न्यायाधीश नियुक्त हुनेछन् ।
यसअघि न्याय परिषदको बैठकमा कोरम नै नपुगी न्यायाधीश नियुक्तिका लागि सिफारिस गरिएको, दिनमा गर्न नसकी रातमा नियुक्तिका लागि सिफारि भएको, नियुक्त भएकाहरुको योग्यतामा समेत प्रश्न उठाइएको अवस्था थियो ।लोकान्तरमा खबर रहेको छ
पटक भने न्याय परिषदको पूर्ण बैठकले न्यायाधीश सिफारिस गर्ने जनाइएको छ । न्याय परिषदमा वर्तमान प्रधानन्यायाधीश गोपाल पराजुलीले ‘भनेको मान्ने’ सदस्य भएकाले न्यायाधीश नियुक्ति विवादित नहुने अपेक्षा गरिएको छ ।
सर्वोच्चका न्यायाधीश नियुक्तिका लागि यसपटक धेरै विवाद नहुने कानून व्यवसायीको पनि अपेक्षा छ । न्याय परिषदका धेरै सदस्य परिषदका अध्यक्ष समेत रहेका प्रधान्यायाधीशको निर्णय ‘मान्ने खालका’ भएकाले सिफारिसमा विवाद नहुने एक वरिष्ठ अधिवक्ताले बताए । यसपटकको नियुक्तिबाट सम्भवतः सपना मल्ल पछि लाइनमा बस्ने व्यक्ति समेत आउने संभावना रहेको उनी बताउँछन् ।
सर्वोच्चको न्यायाधीशका लागि यसपटक उच्च अदालतका मुख्यन्यायाधीशबाट बमकुमार श्रेष्ठ सिफारिस हुने लगभग निश्चित छ । यद्यपि अघिल्लो पटकको सिफारिसमा वरिष्ठतालाई महत्व नदिइएकाले अहिले नै भन्न सकिने अवस्था भने छैन ।
यस्तै रिक्त चार पदमा उच्च अदालतका मूख्यन्यायाधीश र कानून व्यवसायीबाट कति जना सिफारिस गर्ने भन्ने विषय पनि टुंगो लागेको छैन ।
प्रमुख तीन पार्टी कांग्रेस, एमाले र माओवादीसमर्थित एक–एक जना कानून व्यवसायी र एकजना मूख्यन्यायाधीशलाई सर्वोच्चको न्यायाधीश सिफारिस गर्ने चर्चा राजनीतिक बृत्तमा चलेको छ । न्यायाधीश नियुक्तिमा मधेस केन्द्रित दलले पनि आफ्नोतर्फबाट एकजना हुनुपर्ने माग गरेको स्रोतको दावी छ ।
तर एकजना मूख्यन्यायाधीश भने कानून व्यवसायीबाट एकजनालाई मात्र सर्वोच्चको न्यायाधीशमा सिफारिस गरिने बताउँछन् । मूख्यन्यायाधीशबाट तीनजनाको नाम सर्वोच्चको न्यायाधीशमा सिफारिस हुने उनको दावी छ ।
नेपाल बार काउन्सिलका एक सदस्य भने तीनजना कानून व्यवसायी र एकजना मुख्यान्यायाधीशको नाम सर्वोच्चको न्यायाधीशमा सिफारिस हुने बताउँछन् । ‘अहिले नै भन्न सकिने अवस्था त छैन । तर तीनजना कानून व्यवसायी र एकजना मूख्यन्यायाधीशलाई सर्वोच्चको न्यायाधीशका लागि सिफारिस गर्ने चर्चा छ,’ नाम नबताउने शर्तमा उनले भने ।
सर्वोच्चको न्यायाधीश पदमा नियुक्त भएपछि भविश्यमा कुनै राजनीतिक नियुक्ति लिन नपाइने, अदालतमा बहस गर्न नपाइने भएकाले पूराना वरिष्ठ कानून व्यवसायीहरु सार्वेच्चको न्यायाधीश हुन त्यति इच्छुक देखिँदैनन् । सर्वोच्चको न्यायाधीशका लागि हालै मात्र ‘वरिष्ठ अधिवक्ता’को उपाधि पाएका आधा दर्जन कानून व्यवसायीको नाम चर्चामा आएको छ ।
सर्वोच्चमा रिक्त चार न्यायाधीशका लागि रमन श्रेष्ठ, ठाकुर न्यौपाने, येदु खनाल, बालचन्द्र आचार्य, कुमार रेग्मी, सुरेन्द्र महतो, गोपालकृष्ण घिमिरे र हरि फुयाँलको नाम चर्चामा छ । रमन श्रेष्ठ र हरि फुयाँल पूर्वमहान्यायाधिवक्ता हुन् । काठमाडौं उपत्यका बाहिरबाट सो पदमा दावी गर्नेमा वरिष्ठ अधिवक्ता कृष्ण थापाको उच्च संभावना रहेको बुझिएको छ ।
साथै मुख्यन्यायाधीशबाट सेवा निवृत्त भएका व्यक्ति समेत सर्वोच्चको न्यायाधीशका लागि सिफारिसमा पर्न सक्ने प्रवल संभावना रहेको कानून व्यवसायीहरू बताउँछन् ।
प्रधानन्यायाधीश पराजुली भने ‘वरिष्ठ अधिवक्ताहरूलाई उच्च अदालतको मुख्य न्यायाधीश बनाउने र उच्च अदालतका मुख्य न्यायाधीशलाई सर्वोच्चमा ल्याउने’ पक्षमा देखिएका छन् ।
